Ideologija u javnom prostoru | kulturpunkt

Vijesti Film

<

Ideologija u javnom prostoru

Eksperimentalni dokumentarni film Marte Popivode Jugoslavija, kako je ideologija pokretala naše kolektivno telo svoju će premijeru doživjeti na ovogodišnjem Berlinaleu. 

  • A
  • +
  • -

Film Jugoslavija, kako je ideologija pokretala naše kolektivno telo beogradske redateljice s berlinskom adresom Marte Popivode bit će premijerno prikazan na 63. Međunarodnom filmskom festivalu u Berlinu. Popivodin eksperimentalni dokumentarac uvršten je u selekciju Forum Expanded koji publici predstavlja avangardne, eksperimentalne, politički angažirane filmove i još neistražene filmske forme te se smatra najradikalnijom selekcijom ovog festivala.

Jugoslavija, kako je ideologija pokretala naše kolektivno telo jednako je istraživački film koliko i osobno gledište na povijest socijalističke Jugoslavije, njezin dramatični kraj i nedavni preobražaj u nekoliko demokratskih nacionalnih država. "Iskustvo raspada Jugoslavije, kao i današnja 'divlja' kapitalistička obnova klasnog društva u Srbiji, naveli su me da ponovo prođem kroz medijske slike i ispitam kako se jedno društvo menjalo izvodeći samo sebe u javnom prostoru", o svom je filmu kazala Marta Popivoda.

Film tematizira izvođenje ideologije u javnom prostoru kroz fenomen masovnih performansa. Autorica je analizirala filmske i video zapise iz poslijeratnog razdoblja Jugoslavije (do 2000. godine), fokusirajući se na masovne državne izvedbe (omladinske radne akcije, prvomajske parade, proslave Dana mladosti itd.), kao i na javne proteste ('68, studentske i građanske demonstracije 1990-ih godina; revoluciju 5. oktobra 2000. itd.). Prolazeći kroz medijske slike, film (re)konstruira postepeno iscrpljivanje komunističke ideologije kroz promjene odnosa između ljudi, ideologije i države. Film završava pred vratima suvremene demokracije i neoliberalnog kapitalizma u Srbiji, tražeći da promislimo zašto su građani tako lako napustili zamisli socijalističkog kolektivizma, bratstva i jedinstva, radničkih prava i besplatnog obrazovanja, najprije zbog nacionalizma i rata, a zatim obećanja slobode i demokracije, za koje se  ispostavilo da znače individualizam i kapitalizam. U dramaturškom smislu, film koristi teorijske koncepte društvene koreografije i društvene drame, prevodeći ih na jezik filma. Tim postupkom, Popivoda istražuje put od teze Richarda Sennetta, da kada ideologija postane uvjerenje, ona dobija moć pokretanja ljudi i njihovog društvenog ponašanja, do teze Renate Salecl, da su u jednom trenutku ljudi u Jugoslaviji počeli vjerovati samo u uvjerenje: više nisu vjerovali u komunističku ideologiju, ali su vjerovali da drugi vjeruju i dalje.

 Film, za koji su scenarij napisali Ana Vujanović i Marta Popivoda, nastao je u produkciji beogradskog teorijsko-umjetničkog kolektiva TkH [Teorija koja Hoda], Les Laboratoires d'Aubervilliers iz Pariza i Universität der Künste i joon film iz Berlina te je dio dvogodišnjeg istraživačkog projekta Performance and the Public Ane Vujanović, Bojane Cvejić i Marte Popivode organiziranog u kulturnom centru Les Laboratoires d'Aubervilliers u Parizu.

Izvor: TkH

Objavio/la petra [at] kulturpunkt.hr 04.02.2013